12. Phẩm Hiền Thủ

03 Tháng Tám 201612:24 CH(Xem: 2433)
12. Phẩm Hiền Thủ
KINH HOA NGHIÊM  

Hán Dịch: Đại-Sư Thật-Xoa-Nan-Đà - Việt Dịch: HT Thích Trí Tịnh 
Phật Học Viện quốc Tế Xuất Bản PL 2527 – 1983

 

 PHẨM HIỀN THỦ
THỨ MƯỜI HAI


 Văn-Thù-Sư-Lợi Bồ-Tát nói hạnh thanh-tịnh không trược loạn đại công-đức rồi, vì muốn hiển-thị công-đức của bồ-đề tâm, nên nói kệ hỏi Hiền-Thủ Bồ-Tát :

 Nay tôi đã vì chư Bồ-Tát

 Nói hạnh thanh-tịnh Phật đã tu

 Ngài cũng nên ở trong hội này

 Diễn đạt tu hành công-đức lớn.

 Lúc đó Hiền-Thủ Bồ-Tát nói kệ đáp :

 Lành thay xin ngài lóng nghe đây

 Những công-đức đó chẳng lường được

 Nay tôi tùy sức, nói ít phần

 Như một giọt nước trong biển lớn.

 Nếu có Bồ-Tát sơ phát tâm

 Thệ cầu sẽ chứng Phật bồ-đề

 Công-đức của kia không ngằn mé

 Không thể cân lường, chẳng gì sánh.

 Huống là vô-lượng vô-biên kiếp

 Tu đủ địa, độ, các công-đức

 Mười phương tất cả chư Như-Lai

 Đều cùng ngợi khen chẳng hết được.

 Vô-biên công-đức lớn như vậy

 Nay tôi trong đây nói ít phần

 Ví như chân chim vạch không gian

 Và như hạt bụi trên đại địa.

 Bồ-Tát phát tâm cầu bồ-đề

 Chẳng phải không nhơn, không có duyên

 Với Phật, Pháp, Tăng khởi lòng tin

 Do đây mà sanh tâm rộng lớn.

 Chẳng cầu ngũ dục và ngôi vua

 Chẳng mong giàu, vui, danh tiếng lớn

 Chỉ vì dứt hẳn khổ chúng-sanh

 Lợi ích thế-gian mà phát ý.

 Thường muốn lợi lạc các chúng-sanh

 Trang-nghiêm cõi nước, cúng-dường Phật

 Thọ trì chánh-pháp, tu trí-huệ

 Vì chứng bồ-đề mà phát tâm.

 Thâm tâm, tin, hiểu thường thanh-tịnh

 Cung kính, tôn trọng tất cả Phật

 Nơi Pháp và Tăng cũng như vậy

 Chí-thành cúng-dường mà phát tâm.

 Thâm tín nơi Phật và phật-pháp

 Cũng tin phật-tử đạo tu hành

 Và tin vô-thượng đại bồ-đề

 Do đây Bồ-Tát phát tâm nguyện.

 Tin là đạo nguồn, mẹ công-đức

 Nuôi lớn tất cả những pháp lành

 Dứt trừ lưới nghi, khỏi vòng ái

 Khai thị niết-bàn, đạo vô-thượng.

 Tin không nhơ bợn, lòng thanh-tịnh

 Là cội cung kính, trừ kiêu mạn

 Cũng là pháp-tạng đệ-nhứt-tài

 Là tay thanh-tịnh thọ thiện hạnh.

 Tin hay ban cho, không bỏn-sẻn

 Tin hay hoan-hỉ vào phật-pháp

 Tin hay thêm lớn trí, công-đức

 Tin quyết-định được bực Như-Lai.

 Tin khiến lục-căn sạch, sáng, lẹ

 Tin sức kiên-cố không bị hư

 Tin hay dứt hẳn cội phiền-não

 Tin hay chuyển hướng Phật công-đức.

 Tin nơi cảnh-giới không chấp trước

 Xa lìa các nạn, được vô-nạn

 Tin hay vượt khỏi các đường ma

 Thị-hiện đạo giải-thoát vô-thượng.

 Tin là giống công-đức không hư

 Tin hay sanh trưởng cây bồ-đề

 Tin hay thêm lớn trí tối-thắng

 Tin hay thị-hiện tất cả Phật.

 Cứ theo công-hạnh nói thứ đệ

 Tin là hơn hết, rất khó được

 Ví như trong tất cả thế-gian

 Mà có như ý diệu-bửu-châu.

 Nếu thường tin thờ nơi chư Phật

 Thời hay trì giới và tu-học;

 Nếu thường trì-giới và tu học

 Thời hay đầy đủ các công-đức.

 Giới hay khai phát gốc bồ-đề

 Học là siêng tu bực công-đức,

 Nơi giới và học thường thuận làm

 Thời được chư Phật luôn khen ngợi.

 Nếu thường tin phụng nơi chư Phật

 Thời hay trần-thiết cúng-dường lớn

 Nếu hay trần-thiết cúng-dường lớn

 Người này tin Phật bất-tư-nghì.

 Nếu thường tin phụng nơi tôn-pháp

 Thời nghe phật-pháp không nhàm đủ

 Nếu nghe phật-pháp không nhàm đủ

 Người này tin pháp bất-tư-nghì.

 Nếu thường tin phụng thanh-tịnh tăng

 Thời được tín tâm bất-thối-chuyển

 Nếu được tín-tâm bất-thối-chuyển

 Người này tín-lực không dao-động.

 Nếu được tín-lực không dao-động

 Thời được lục-căn sạch sáng-lẹ

 Nếu được lục-căn sạch sáng-lẹ

 Thời hay xa lìa ác-tri-thức.

 Nếu hay xa lìa ác-tri-thức

 Thời được gần gũi thiện-tri-thức

 Nếu được gần gũi thiện-tri-thức

 Thời hay tu tập quảng-đại-thiện.

 Nếu hay tu tập quảng-đại-thiện

 Người này được thành nhơn-lực lớn

 Nếu người được thành nhơn-lực lớn

 Thời được thù-thắng quyết-định giải.

 Nếu được thù-thắng quyết-định giải

 Thời được chư Phật thường hộ-niệm

 Nếu được chư Phật thường hộ-niệm

 Thời hay phát khởi bồ-đề-tâm

 Nếu hay phát khởi bồ-đề-tâm

 Thời hay siêng tu Phật công-đức

 Nếu hay siêng tu Phật công-đức

 Thời được sanh vào nhà của Phật.

 Nếu được sanh ở nhà chư Phật

 Thời khéo tu-hành phương-tiện lớn

 Nếu khéo tu-hành phương-tiện lớn

 Thời tâm tin ưa được thanh-tịnh.

 Nếu được tâm tin ưa thanh-tịnh

 Thời được tâm tăng-thượng tối-thắng

 Nếu được tâm tăng-thượng tối-thắng

 Thời thường tu tập ba-la-mật

 Nếu thường tu tập ba-la-mật

 Thời được trọn đủ pháp đại-thừa

 Nếu được trọn đủ pháp đại-thừa

 Thời hay đúng pháp cúng-dường Phật.

 Nếu hay đúng pháp cúng-dường Phật

 Thời được tâm niệm Phật bất-động

 Nếu được tâm niệm Phật bất-động

 Thời thường thấy được vô-lượng Phật.

 Nếu thường thấy được vô-lượng Phật

 Thời thấy Như-Lai thể thường-trụ

 Nếu thấy Như-Lai thể thường-trụ

 Thời biết được pháp trọn bất-diệt.

 Nếu biết được pháp trọn bất-diệt

 Thời được biện-tài vô-chướng-ngại

 Nếu được biện-tài vô-chướng-ngại

 Thời hay khai diễn vô-biên pháp.

 Nếu hay khai diễn vô-biên pháp

 Thời hay từ-mẫn độ chúng-sanh

 Nếu hay từ-mẫn độ chúng-sanh

 Thời được tâm đại-bi kiên-cố.

 Nếu được tâm đại-bi kiên-cố

 Thời hay mến ưa pháp thâm-diệu

 Nếu hay mến ưa pháp thâm-diệu

 Thời hay xa lìa lỗi hữu-vi.

 Nếu hay xa lìa lỗi hữu-vi

 Thời lìa kiêu-mạn và phóng-dật

 Nếu lìa kiêu-mạn và phóng-dật

 Thời hay kiêm-lợi tất cả chúng.

 Nếu hay kiêm-lợi tất cả chúng

 Thời ở sanh-tử không mỏi nhàm

 Nếu ở sanh-tử không mỏi nhàm

 Thời được dũng kiện không ai hơn.

 Nếu được dũng kiện không ai hơn

 Thời hay phát khởi đại thần-thông

 Nếu hay phát khởi đại thần-thông

 Thởi biết hạnh tất cả chúng-sanh.

 Nếu biết hạnh tất cả chúng-sanh

 Thời hay thành-tựu các quần-sanh

 Nếu hay thành-tựu các quần-sanh

 Thời được trí khéo nhiếp chúng-sanh.

 Nếu được trí khéo nhiếp chúng-sanh

 Thời hay thành tựu pháp tứ-nhiếp

 Nếu hay thành tựu pháp tứ-nhiếp

 Thời cho chúng-sanh lợi vô-hạn

 Nếu cho chúng-sanh lợi vô-hạn

 Thời đủ phương-tiện trí tối-thắng

 Nếu đủ phương-tiện trí tối-thắng

 Thời trụ đạo dũng-mãnh vô-thượng.

 Nếu trụ đạo dũng-mãnh vô-thượng

 Thời hay xô dẹp những ma-lực

 Nếu hay xô dẹp những ma-lực

 Thời hay vượt khỏi cảnh tứ-ma.

 Nếu hay vượt khỏi cảnh tứ-ma

 Thời được đến nơi bực bất-thối

 Nếu được đến nơi bực bất-thối

 Thời được pháp-nhẫn vô-sanh lớn.

 Nếu được pháp-nhẫn vô-sanh lớn

 Thời được chư Phật thọ-ký cho

 Nếu được chư Phật thọ-ký cho

 Thời tất cả Phật hiện ra trước.

 Nếu được chư Phật hiện ra trước

 Thời rõ mật-dụng thần-thông lớn

 Nếu rõ mật-dụng thần-thông lớn

 Thời được chư Phật thường nhớ tưởng.

 Nếu được chư Phật thường nhớ tưởng

 Thời dùng Phật-đức tự trang-nghiêm

 Nếu dùng Phật-đức tự trang-nghiêm

 Thời được thân đoan-nghiêm diệu-phước.

 Nếu được thân đoan-nghiêm diệu-phước

 Thời thân chói sáng dường núi vàng

 Nếu thân chói sáng dường núi vàng

 Thời đủ ba mươi hai tướng hảo.

 Nếu đủ ba mươi hai tướng hảo

 Tám mươi tùy hảo đồng nghiêm-sức

 Nếu đủ tùy hảo đồng nghiêm-sức

 Thời thân sáng chói vô-hạn-lượng.

 Nếu thân sáng chói vô-hạn-lượng

 Thời được quang-minh bất-tư-nghị

 Nếu được quang-minh bất-tư-nghị

 Quang-minh này hiện những liên-hoa.

 Những quang-minh từ liên-hoa hiện

 Có vô-lượng Phật ngự trên liên-hoa

 Thị-hiện mười phương đều khắp cả

 Đều hay điều-phục các chúng-sanh.

 Nếu hay điều-phục các chúng-sanh

 Thời hiện vô-lượng thần-thông-lực.

 Nếu hiện vô-lượng thần-thông-lực

 Thời trụ bất-tư-nghị cõi nước,

 Thời diễn thuyết bất-tư-nghị pháp

 Khiến bất-tư-nghị chúng hoan-hỉ.

 Thời dùng sức trí-huệ, biện-tài

 Tùy tâm chúng-sanh mà giáo-hóa.

 Nếu dùng sức trí-huệ, biện tài

 Tùy tâm chúng-sanh mà giáo-hóa

 Thời dùng trí-huệ làm tiên-đạo

 Thân, ngữ, ý, thường không lầm lỗi.

 Nếu dùng trí-huệ làm tiên đạo

 Thân ngữ ý thường không lầm lỗi

 Thời nguyện-lực tất được tự-tại

 Tùy theo các loài mà hiện thân.

 Nếu nguyện-lực ấy được tự-tại

 Tùy theo các loài mà hiện thân

 Thời lúc tùy chúng, mà thuyết-pháp

 Âm-thinh tùy loại, khó nghĩ bàn

 Thời với tâm tất cả chúng-sanh

 Một niệm biết cả không thừa sót.

 Nếu với tâm tất cả chúng-sanh

 Một niệm biết cả không thừa sót.

 Thời biết phiền-não không từ đâu

 Trọn không còn chìm trong sanh-tử.

 Nếu biết phiền-não không từ đâu

 Trọn không còn chìm trong sanh-tử

 Thời được thân công-đức pháp-tánh

 Dùng pháp oai-lực hiện thế-gian.

 Nếu được thân pháp-tánh công-đức

 Dùng pháp oai-lực hiện thế-gian

 Thời được thập-địa, mười tự-tại

 Tu-hành các độ, thắng giải-thoát

 Thời được quán-đảnh đại thần-thông

 Trụ nơi tối-thắng các tam-muội.

 Nếu được quán-đảnh đại-thần-thông

 Trụ nơi tối thắng các tam-muộI

 Thời khắp mười-phương chỗ chư Phật

 Đáng thọ quán-đảnh được thắng-vị

 Thời được tất cả Phật mười phương

 Tay lấy cam-lộ rưới trên đảnh

 Thời thân đầy khắp như hư-không

 An-trụ bất-động khắp mười-phương.

 Nếu thân đầy khắp như hư-không

 An-trụ bất-động khắp mười-phương

 Thời chỗ sở-hành không ai bằng

 Chư thiên, người đời chẳng biết được.

 Bồ-Tát siêng tự-tại hạnh đại-bi

 Nguyện độ tất cả đều trọn vẹn

 Nếu ai nghe thấy mà cúng-dường

 Đều làm cho họ được an-lạc.

 Thần-lực của chư Bồ-Tát kia

 Pháp-nhãn toàn vẹn không thuyết giảm

 Những đạo diệu-hạnh thập thiện thảy

 Thắng bửu vô-lượng đều khiến hiện.

 Như báu kim-cang trong đại-hải

 Do oai-lực này sanh các báu;

 Không tăng, không giảm, cũng vô-tận

 Công-đức của Bồ-Tát cũng vậy.

 Hoặc có quốc-độ không có Phật

 Bồ-Tát nơi đó hiện thành Phật,

 Nếu có quốc-độ chẳng biết Pháp

 Nơi đó Bồ-Tát thuyết diệu-pháp.

 Không có phân-biệt, không công-dụng

 Trong khoảng một niệm khắp mười-phương

 Như mặt nguyệt sáng chiếu khắp nơi

 Vô-lượng phương-tiện độ quần-sanh.

 Ở trong mười-phương các thế-giới

 Niệm niệm thị-hiện thành phật-đạo

 Chuyển chánh pháp-luân vào tịch-diệt

 Nhẫn đến xá-lợi phân bố rộng.

 Hoặc hiện Thanh-Văn cùng Độc-Giác

 Hoặc hiện thành Phật khắp trang-nghiêm

 Như vậy khai-diễn pháp ba thừa

 Rộng độ chúng-sanh vô-lượng kiếp.

 Hoặc hiện thân đồng-nam đồng-nữ

 Trời rồng nhẫn đến a-tu-la,

 Cùng với ma-hầu-la-già thảy

 Tùy chúng sở-thích đều khiến thấy.

 Chúng-sanh hình tướng đều chẳng đồng

 Hành-nghiệp, âm-thinh cũng vô-lượng

 Tất cả như vậy đều hiện được

 Hải-ấn tam-muội oai-thần lực.

 Nghiêm-tịnh bất-tư-nghị quốc-độ

 Cúng-dường tất cả chư Như-Lai

 Phóng-đại quang-minh vô-lượng-biên

 Độ thoát chúng-sanh cũng vô-hạn.

 Trí-huệ tự-tại, bất-tư-nghị

 Ngôn-từ thuyết-pháp không chướng ngại

 Thí, giới, nhẫn, tấn và thiền-định

 Trí-huệ, phương-tiện, thần-thông thảy.

 Tất cả như vậy đều tự-tại

 Do Phật hoa-nghiêm tam-muội lực.

 Trong một vi-trần nhập tam-muộI

 Thành-tựu vi-trần tất cả định,

 Mà vi-trần kia cũng không thêm

 Nơi một hiện khắp vô-biên cõi.

 Trong một trần kia, nhiều quốc-độ

 Hoặc là có Phật, hoặc không Phật,

 Hoặc là tạp nhiễm, hoặc thanh-tịnh

 Hoặc cõi rộng lớn, hoặc hẹp nhỏ

 Hoặc có cõi thành, hoặc là hoại

 Hoặc cõi chánh-trụ, hoặc bàng-trụ,

 Hoặc như ánh-nắng giữa đồng-trống

 Hoặc như lưới Thiên-Đế trên trời.

 Như chỗ thị-hiện trong một trần

 Tất cả vi-trần đều như vậy,

 Đây là những thánh-nhơn cao cả

 Tam-muội, giải-thoát thần-thông-lực.

 Nếu muốn cúng-dường tất cả Phật

 Nhập nơi tam-muội khởi thần-thông

 Hay dùng một tay khắp đại-thiên

 Cúng khắp tất cả vô-số Phật.

 Bao nhiêu hoa đẹp ở mười-phương

 Hương thoa, hương bột, báu vô-giá

 Đều từ trong tay xuất hiện ra

 Cúng-dường chư Phật ngự đạo-thọ.

 Bửu-y vô-giá, xen hương-diệu

 Bửu tràng-phan, lọng đều xinh đẹp

 Vàng rồng làm hoa, ngọc làm màn

 Tất cả đều từ trong tay hiện.

 Bao nhiêu vật tốt ở mười-phương

 Đáng đem phụng-hiến đấng vô-thượng

 Trong tay tất cả đều hiện đủ

 Trước cây bồ-đề cúng chư Phật.

 Tất cả kỹ-nhạc ở mười-phương

 Chung, cổ, cầm, sắc đủ các loại

 Đồng tấu hòa nhã âm-thinh diệu

 Đều từ bàn tay xuất hiện ra.

 Bao nhiêu tán tụng ở mười-phương

 Ca ngợi thiệt-đức của chư Phật

 Như vậy các thứ diệu ngôn-từ

 Đều từ bàn tay mà khai-diễn.

 Bồ-Tát tay mặt phóng tịnh-quang

 Trong quang rưới ra nước thơm sạch

 Rưới khắp mười-phương các quốc-độ

 Cúng dường tất cả Chiếu-Thế-Đăng.

 Lại phóng quang-minh diệu trang-nghiêm

 Xuất-sanh vô-lượng hoa-sen báu

 Hoa này hình sắc đều rất đẹp

 Dùng đây cúng-dường lên chư Phật.

 Lại phóng quang-minh hoa trang-nghiêm

 Các thứ diệu-hoa họp làm trướng

 Rải khắp cõi nước ở mười-phương

 Cúng-dường tất cả đấng Đại-Đức.

 Lại phóng quang-minh hương trang-nghiêm

 Các thứ diệu-hương họp làm trướng,

 Rải khắp cõi nước ở mười-phương

 Cúng-dường tất cả đấng Đại-Đức.

 Lại phóng quang-minh mạt-hương tốt

 Các thứ mạt-hương họp làm trướng

 Rải khăp cõi nước ở mười-phương

 Cúng-dường tất cả đấng Đại-Đức.

 Lại phóng quang-minh y trang-nghiêm

 Các thứ y phục họp làm trướng

 Rải khắp cõi nước ở mười-phương

 Cúng-dường tất cả đấng Đại-Đức.

 Lại phóng quang-minh bửu trang-nghiêm

 Các thứ diệu-bửu họp làm trướng

 Rải khắp cõi nước ở mười-phương

 Cúng-dường tất cả đấng Đại-Đức.

 Lại phóng quang liên-hoa trang-nghiêm

 Các thứ liên-hoa họp làm trướng

 Rải khắp cõi nước ở mười-phương

 Cúng-dường tất cả đấng Đại-Đức.

 Lại phóng quang anh-lạc trang-nghiêm

 Các thứ chuỗi-ngọc họp làm trướng

 Rải khắp cõi nước ở mười-phương

 Cúng-dường tất cả đấng Đại-Đức.

 Lại phóng quang-minh tràng trang-nghiêm

 Bửu-tràng rực-rỡ đủ màu đẹp

 Các loại vô-lượng đều rất tốt

 Dùng dây trang-nghiêm các phật-độ.

 Các thứ báu đẹp lọng trang-nghiêm

 Những phan lụa đẹp treo rủ xuống

 Lạc báu ma-ni, diễn phật-âm

 Đem đến kính-dâng cúng chư Phật.

 Tay hiện đồ cúng bất-tư-nghị

 Như vậy cúng-dường một Đạo-Sư

 Nơi tất cả Phật đều như vậy

 Đây là thần-lực của Đại-Sĩ.

 Bồ-Tát trụ trong môn tam-muội

 Các thứ tự-tại nhiếp chúng-sanh

 Đều đem pháp công-đức đã làm

 Vô-lượng phương-tiện để chỉ dạy.

 Hoặc dùng môn cúng-dường Như-Lai

 Hoặc dùng môn nhẫn-nhục bất-động

 Hoặc dùng môn khổ-hạnh tinh-tấn

 Hoặc dùng môn thiền-định tịch-tịnh,

 Hoặc dùng môn trí-huệ quyết rõ

 Hoặc dùng môn phương-tiện tu-hành

 Hoặc dùng môn phạm-trụ, thần-thông

 Hoặc dùng môn tứ-nhiếp lợi-ích,

 Hoặc dùng môn phước-trí trang-nghiêm

 Hoặc dùng môn nhơn-duyên, giải-thoát

 Hoặc dùng môn căn, lực, chánh-đạo

 Hoặc dùng môn Thinh-Văn giải-thoát,

 Hoặc dùng môn Độc-Giác Thanh-tịnh

 Hoặc dùng môn Đại-Thừa tự-tại

 Hoặc dùng môn Vô-Thường những khổ

 Hoặc dùng môn vô-ngã vô-thọ,

 Hoặc dùng môn bất-tịnh, ly-dục

 Hoặc dùng môn diệt-tận tam-muội.

 Tùy theo chúng-sanh bịnh chẳng đồng

 Đều dùng pháp-dược để đối-trị.

 Tùy theo chúng-sanh tâm sở-thích

 Đều dùng phương-tiện khiến đầy đủ.

 Tùy theo chúng-sanh hạnh sai-biệt

 Đều dùng chước khéo khiến thành tựu.

 những tướng tam-muội thần-thông ấy

 Tất cả trời người chẳng lường được.

 Có diệu tam-muội tên tùy-lạc

 Bồ-Tát trụ đây, khắp quan-sát

 Tùy nghi thị-hiện độ chúng-sanh

 Đều khiến vui lòng theo chánh-pháp.

 Trong thời-gian, nạn cơ-cẩn, tai

 Ban cho thế-gian đồ cần thiết

 Tùy chỗ họ muốn đều khiến đủ

 Khắp vì chúng-sanh làm lợi-ích :

 Hoặc cho những vật uống, ăn ngon

 Y-phục, tư-trang, những vật tốt

 Cả đến ngôi vua, đều xả được

 Khiến kẻ ưa thí theo chánh-pháp.

 Hoặc dùng tướng-hảo trang-nghiêm thân

 Y-phục thượng-diệu, chuỗi ngọc báu

 Tràng hoa nghiêm-sức, hương thoa thân

 Oai-nghi đầy đủ, độ hàm thức.

 Tất cả thế-gian chỗ ưa chuộng

 Sắc tướng, dung-nhan, và y-phục

 Tùy nghi hiện đủ, vui lòng họ

 Khiến kẻ ưa sắc theo chánh-pháp.

 Tiếng ca-lăng-tần-già mỹ diệu

 Âm-thinh diệu Câu-chỉ-la thảy

 Những thứ phạm-âm đều đầy đủ

 Tùy lòng họ thích vì thuyết-pháp.

 Tám vạn bốn ngàn các pháp-môn

 Chư Phật dùng đây độ chúng-sanh

 Bồ-Tát cũng theo pháp sai-biệt

 Tùy nghi theo đời mà hóa độ.

 Chúng-sanh khổ, lạc, lợi, suy thảy

 Những việc thật hành của thế-gian

 Đều hay ứng hiện đồng với họ

 Dùng đây phổ-độ các chúng-sanh.

 Tất cả thế-gian những khổ hoạn

 Sâu rộng không bờ như đại-hải

 Đồng sự với họ đều chịu được

 Khiến họ lợi ích được an vui.

 Có người chẳng biết pháp xuất ly

 Chẳng cầu giải-thoát lìa ồn náo

 Vì họ Bồ-Tát hiện thí xả

 Thường ưa xuất-gia tâm tịch-tịnh. 
Nhà là chốn tham ái, ràng buộc

Muốn khiến chúng-sanh, đều khỏi lìa

Nên hiện xuất-gia được giải-thoát

Với các dục lạc không ưa thích.

Bồ-Tát hiện làm mười công-hạnh

Cũng làm tất cả pháp đại-nhơn

Làm hạnh chư Tiên đều không sót

Vì muốn chúng-sanh được lợi ích.

Nếu có chúng-sanh thọ vô-lượng

Phiền-não vi-tế thích đầy đủ

Trong đó Bồ-Tát được tự-tại

Hiện thọ các khổ : già, bịnh, chết.

Hoặc kẻ tham-dục, sân, ngu-si

Lửa mạnh phiền-não luôn hừng cháy

Bồ-Tát thị-hiện già, bịnh, chết

Khiến chúng-sanh đó đều điều-phục.

Như-Lai thập-lực, vô-sở-úy

Cùng với mười tám pháp bất-cộng

Tất cả vô-lượng các công-đức

Đều đem thị-hiện độ chúng-sanh.

Thọ-ký, giáo-hóa và thần-túc

Đều là sức tự-tại của Phật

Chư Đại-Sĩ kia đều thị-hiện

Hay khiến chúng-sanh đều điều-phục.

Bồ-Tát đem các môn phương-tiện

Tùy thuận thế-pháp độ chúng-sanh

Ví như liên-hoa chẳng dính nước

Tại thế như vậy, khiến người tin.

Là vua văn tài, học uyên-bác

Ca vũ, luận bàn, người đều thích

Tất cả kỹ-thuật trong thế-gian

Như nhà ảo-thuật đều hiện đủ.

Hoặc làm trưởng-giả, chủ trong ấp

Hoặc làm thương mãi, người buôn bán

Hoặc làm quốc-vương cùng quan lớn

Hoặc làm lương-y, nhà hùng-biện.

Hoặc làm cây to giữa cánh đồng

Hoặc làm thuốc hay, những kho báu

Hoặc làm bửu-châu như-ý-vương

Hoặc đem chánh-đạo dạy chúng-sanh.

Nếu thấy thế-giới mới thành lập

Chúng-sanh chưa có vật cần dùng

Bấy giờ Bồ-Tát làm công-thợ

Vì họ bầy ra các nghề nghiệp.

Chẳng làm vật bức-não chúng-sanh

Chỉ nói chuyện thế-gian lợi-ích

Các luận : chú-thuật, dược-thảo thảy

Tất cả như vậy đều nói rành.

Thắng-hạnh của tất cả tiên-nhơn

Trời người, mọi loài đều tín-ngưỡng

Những pháp khổ-hạnh khó làm đó

Bồ-Tát tùy-nghi đều làm được.

Hoặc làm ngoại-đạo người xuất-gia

Hoặc ở núi rừng tự cần khổ

Hoặc để mình trần, không y-phục

Mà làm sư-trưởng của chúng kia.

Hoặc hiện những hạnh tà-mạng thảy

Tập làm phi-pháp cho là thắng

Hoặc hiện oai-nghi, làm phạm-chí

Ở trong chúng kia làm thượng-thủ.

Hoặc chịu ngũ-nhiệt, phơi dưới nắng

Hoặc giữ giới bò, chó và nai

Hoặc mặc áo rách, phụng-thờ lửa

Vì độ chúng kia, làm sư-trưởng.

Hoặc hiện yết-kiến các thiên-miếu

Hoặc lại hiện vào nước sông Hằng

Ăn củ, trái thảy, đều hiện làm

Nơi đó thường suy pháp tối-thắng.

Hoặc hiện ngồi xổm, hoặc co chơn

Hoặc nằm cỏ gai, hoặc trên tro

Hoặc nằm trên chày, cầu xuất-ly

Mà ở chúng kia làm sư-thủ.

Như vậy các phái, các ngoại đạo

Quan-sát ý-giải cùng đồng-sự

Hiện làm : khổ-hạnh đời chẳng kham

Khiến họ xem thấy đều điều-phục.

Chúng-sanh mê-lầm bẩm tà-giáo

Trụ nơi ác-kiến, thọ những khổ

Vì họ, phương-tiện, nói diệu-pháp

Đều khiến được hiểu lý chơn-thật.

Hoặc theo chú-ngữ nói tứ-đế

Hoặc giỏi mật-ngữ nói tứ-đế

Hoặc dùng tiếng người nói tứ-đế

Hoặc Trời mật-ngữ nói tứ-đế.

Phân-biệt văn-tự, nói tứ-đế

Quyết-định nghĩa-lý, nói tứ-đế

Khéo phá nơi người, nói tứ-đế

Chẳng bị dao-động, nói tứ-đế,

Hoặc tiếng bát-bộ, nói tứ-đế

Hoặc tất cả lời, nói tứ-đế

Tùy ngôn-âm thế-gian hiểu được

Diễn thuyết tứ-đế, khiến giải-thoát.

Tất cả bao nhiêu các phật-tử

Đều nói như vậy đủ tất cả

Biết cảnh-giới lời bất-tư-nghị

Đây là thuyết-pháp tam-muội-lực.

Có thắng tam-muội tên an-lạc

Hay khắp cứu độ các quần sanh

Phóng đại quang-minh bất-tư-nghị

Khiến ai được thấy đều điều phục.

Quang-minh đã phóng tên thiện-hiện

Nếu có ai gặp quang-minh này

Tất được lợi-ích chẳng luống uổng

Nhơn đây được thành trí vô-thượng,

Bồ-Tát trước hiện nơi chư Phật

Hiện Pháp, hiện Tăng, hiện chánh-đạo

Cũng hiện tháp Phật và hình tượng

Vì thế nên thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên chiếu-diệu

Chói lấn tất cả sáng chư Thiên

Bao nhiêu ám-chướng đều tiêu-trừ

Khắp vì chúng-sanh làm lợi-ích.

Quang này giác-ngộ tất cả chúng

Khiến cầm đèn sáng cúng-dường Phật

Do dùng đèn sáng cúng-dường Phật

Được thành thế-gian Vô-Thượng-Đăng.

Thắp những đèn dầu và đèn tô

Cũng thắp các thứ đuốc sáng tỏ

Những ngọn nến báu thơm đẹp nhất

Dùng đây cúng Phật được quang này.

Lại phóng quang-minh tên tế-độ

Quang này giác ngộ tất cả chúng

Khiến họ phát tâm đại thệ-nguyện

Độ thoát quần-sanh trong dục-hải

Thời hay vượt qua bốn dòng nước

Bước đến thành vô-ưu giải-thoát.

Nơi những đường đi ngang sông lớn

Xây cất cầu đò và thuyền bè

Quở rầy hữu-vi khen tịch-tịnh

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên diệt-ái

Quang này giác-ngộ tất cả chúng

Khiến họ xa lìa cảnh ngũ-dục

Gẩm suy diệu-vị pháp giải-thoát.

Nếu hay bỏ lìa cảnh ngũ-dục

Gẩm suy diệu-vị pháp giải-thoát

Thời hay dùng Phật pháp cam-lồ

Rưới tắt thế-gian những khát-ái.

Bố-thí ao, giếng, và khe suối

Chuyên cầu bồ-đề đạo vô-thượng

Quở trách ngũ-dục, khen thiền-định

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên hoan-hỷ

Quang này giác-ngộ tất cả chúng

Khiến họ ái-mộ Phật bồ-đề

Phát tâm nguyện chứng vô-sư-đạo.

Tạo lập Như-Lai tượng đại-bi

Tướng hảo trang-nghiêm, ngự liên-tòa

Luôn khen những công-đức tối-thắng

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên ái-nhạo

Quang này giác-ngộ tất cả chúng

Khiến lòng họ mến kính chư Phật

Mến kính tôn-pháp mến kính tăng;

Nếu tâm thường kính mến chư Phật

Kính mến Pháp và kính mến Tăng

Thời ở trong chúng-hội Như-Lai

Thành được pháp-nhẫn sâu vô-thượng.

Khai-ngộ chúng-sanh số vô-lượng

Khiến họ niệm Phật, Pháp, Tăng-Bửu

Và dạy phát tâm tự-tại công-đức

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên phước-tụ

Quang này giác-ngộ tất cả chúng

Khiến họ thật hành nhiều bố-thí

Dùng đây nguyện cầu đạo vô-thượng.

Lập hội đại bố-thí vô-hạn

Ai đến cầu xin đều thỏa mãn

Chẳng để lòng họ còn thấy thiếu

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên cụ-trí

Quang này giác-ngộ tất cả chúng

Khiến nơi một pháp, trong một niệm

Đều hiểu vô-lượng các pháp-môn.

Ví các chúng-sanh phân-biệt pháp

Nhẫn đến quyết-liễu nghĩa chơn-thật

Khéo nói pháp nghĩa không thiếu bớt

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên huệ-đăng

Quang này giác-ngộ tất cả chúng

Khiến biết chúng-sanh tánh không-tịch

Tất cả các pháp vô-sử-hữu.

Diễn-thuyết các pháp không, vô-chủ

Như huyễn, như diệm, trăng dưới nước

Cũng như giấc mơ, cùng bóng tượng

Do đây được thành quang-minh này.

Phóng quang-minh tên pháp-tự-tại

Quang này giác-ngộ tất cả chúng

Khiến được vô-tận đà-la-ni

Tổng-trì tất cả các phật-pháp,

Cung-kính cúng-dường người trì-pháp

Cung-cấp hầu-hạ chư thánh-hiền

Đem chánh-pháp thí cho chúng-sanh

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên năng-xả

Quang này giác-ngộ kẻ xan-tham

Khiến biết tài vật là vô-thường

Thường thích bố-thí lòng không nhiễm.

Lòng keo-kiết khó điều, được điều

Biết của như mộng, như mây nổI

Thêm lớn tâm bố-thí thanh-tịnh

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên trừ-nhiệt

Quang này giác-ngộ kẻ phạm giới

Khiến họ thọ-trì giới thanh-tịnh

Phát tâm nguyện chứng đạo vô-sư.

Khuyên đắc chúng-sanh thọ-trì giới

Mười nghiệp đạo lành đều thanh-tịnh

Lại khiến phát hướng bồ-đề tâm

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên nhẫn-nghiêm

Quang này giác-ngộ kẻ sân hận

Khiến họ lìa sân, trừ ngã-mạn

Thường thích pháp nhu-hòa nhẫn-nhục.

Chúng-sanh bạo ác khó nhẫn được

Vì bồ-đề nên tâm chẳng động

Thường thích chánh-pháp-ngợi đức nhẫn-nhục

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên dũng-mãnh

Quang này giác-ngộ kẻ giải-đãi

Khiến họ thường đối với Tam-Bảo

Cung-kính cúng-dường không nhàm mỏi.

Nếu họ thường đối với Tam-Bảo

Cung-kính cúng-dường không nhàm mỏi

Thời hay vượt khỏi cảnh tứ-ma

Mau thành bực bồ-đề vô-thượng.

Khuyến hóa chúng-sanh khiến tinh-tấn

Thường siêng cúng-dường ngôi Tam-Bảo

Lúc pháp sắp diệt chuyên ủng-hộ

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên tịch-tịnh

Quang này giác-ngộ kẻ loạn tâm

Khiến họ xa lìa tham, sân, si

Tâm chẳng dao động được chánh-định,

Xa lìa tất cả ác-trí-thức

Luận đàm vô-nghĩa, hạnh tạp nhiễm

Khen ngợi thiền-định, hạnh tịch-tịnh

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên huệ-nghiêm

Quang này giác-ngộ kẻ ngu mê

Khiến họ chứng lý, hiểu duyên khởi

Lục căn, trí-huệ đều thông đạt,

Nếu hay chứng lý, hiểu duyên-khởi

Lục-căn, trí-huệ đều thông đạt

Thời được pháp tam-muội nhựt-đăng

Trí-huệ sáng tỏ thành phật-quả,

Của ngoài, trong thân đều hay xả

Vì đạo bồ-đề cầu chánh-pháp

Nghe xong, chuyên cần vì chúng nói

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên phật-huệ

Quang này giác-ngộ các hàm-thức

Khiến thấy vô-lượng vô-biên Phật

Đều ngự trên bửu-tọa liên-hoa.

Khen Phật oai-đức và giải-thoát

Ngợi Phật tự-tại vô-hạn-lượng

Hiển thị phật-lực và thần-thông

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên vô-úy

Quang này chiếu đến kẻ sợ hãi

Quỷ-mị bắt giữ, những độc hại

Tất cả đều khiến mau trừ diệt,

Hay ban vô-úy cho chúng-sanh

Gặp kẻ não-hại đều khuyên ngăn

Chẩn-tế kẻ cô cùng ách-nạn

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên an-ổn

Quang này chiếu đến người tật bịnh

Khiến trừ tất cả sự khổ đau

Đều được sự vui trong chánh-định,

Ban cho thuốc hay cứu các bịnh

Diệu-bửu sống lâu, hương thoa thân

Tô, dầu, sữa, mật làm thức ăn

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên kiến-Phật

Quang này giác-ngộ người sắp chết

Khiến, tùy nhớ tưởng, thấy Như-Lai

Mạng chung được sanh cõi nước Phật,

Thấy kẻ lâm-chung khuyên niệm Phật

Lại chỉ tượng Phật bảo nhìn ngắm

Khiến đối với Phật rất kính ngưỡng

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên lạc-pháp

Quang này giác-ngộ tất cả chúng

Khiến nơi chánh-pháp luôn mến thích

Lóng nghe, diễn thuyết và biên chép,

Lúc pháp sắp diệt hay diễn thuyết

Khiến người cầu pháp ý thỏa-mãn

Mến thích chánh-pháp siêng tu tập

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên diệu-âm

Quang này khai-ngộ chư Bồ-Tát

Hay khiến các tiếng trong ba cõi

Người đều nghe là tiếng của Phật,

Dùng âm-thinh lớn ca ngợi Phật

Bố-thí lạc, linh các âm nhạc

Khiến kháp thế-gian nghe tiếng Phật

Do đây được thành quang-minh này.

Phóng quang-minh tên thí cam-lộ

Quang này khai-ngộ tất cả chúng

Khiến bỏ tất cả hạnh phóng-dật

Tu hành đầy đủ các công-đức,

Nói pháp hữu-vi chẳng an-ổn

Vô-lượng khổ-não đều đầy khắp

Hằng thích ca ngợi vui tịch-diệt

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên tối-thắng

Quang này khai-ngộ tất cả chúng

Khiến ở chỗ Phật khắp lóng nghe

Giới, định, trí-huệ pháp tăng thượng,

Thường thích ca ngợi tất cả Phật

Thắng-giới, thắng-định, thắng trí-huệ

Đó là vì cầu đạo vô-thượng

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên Bửu-nghiêm

Quang này giác-ngộ tất cả chúng

Khiến được bửu-tạng vô-cùng tận

Dùng đây cúng-dường chư Như-Lai,

Đem các loại bửu-châu thượng-diệu

Dâng lên chư Phật và tháp Phật

Cũng khiến ban cho kẻ nghèo thiếu

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên hương-nghiêm

Quang này giác-ngộ tất cả chúng

Khiến người nghe pháp lòng vui đẹp

Quyết-định sẽ thành công-đức Phật,

Hương tốt quý giá dùng thoa đất

Cúng-dường tất cả đấng Tói-Tôn

Cũng dùng xây tháp và tượng Phật

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên tạp trang-nghiêm

Bửu-tràng, phan lọng số vô-lượng

Thắp hương, rải hoa, tấu âm-nhạc

Thành ấp trong ngoài đều khắp cả,

Đem những kỹ-nhạc vi-diệu ấy

Cùng những hương, hoa, phan, lọng đẹp

Các thứ trang-nghiêm cúng-dường Phật

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên nghiêm-khiết

Khiến mặt đại-địa đều bằng phẳng

Trang-nghiêm tháp Phật và chỗ ấy

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên đại-vân

Hay khởi mây thơm hay nước thơm

Nước thơm rưới tháp và đình viện

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên nghiêm-cụ

Khiến người thiếu áo được thượng-phục

Vật tốt nghiêm thân đem bố-thí

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên thượng-vị

Hay khiến kẻ đói được mỹ-thực

Các thứ ăn ngon đem bố-thí

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên đại-tài

Khiến kẻ nghèo cùng được của báu

Đem vật vô-tận cúng Tam-Bảo

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên nhãn-thanh-tịnh

Hay khiến kẻ mù được ngó thấy

Đem đèn cúng Phật và tháp Phật

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên nhĩ-thanh-tịnh

Hay khiến kẻ điếc được nghe rõ

Trổi nhạc cúng Phật và tháp Phật

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên tỹ-thanh-tịnh

Xưa chưa nghe hương, đều được nghe

Đem hương cúng Phật và tháp Phật

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên thiệt-thanh-tịnh

Hay dùng tiếng tốt ca ngợi Phật

Trừ hẳn lời nói thô và ác

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên thân-thanh-tịnh

Kể năm căn thiếu khiến hoàn cụ

Đem thân lễ Phật và tháp Phật

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên ý-thanh-tịnh

Khiến kẻ quên-lãng được chánh-niệm

Tu-hành tam-muội đều tự-tại

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên sắc-thanh-tịnh

Khiến thấy Phật-sắc bất-tư-nghị

Đem những diệu-sắc trang-nghiêm tháp

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên thinh-thanh-tịnh

Khiến biết thinh-tánh vốn không tịch

Quán thinh duyên-khởi, như tiếng vang

Do đây được thành quang-minh ấy.

Lại phóng quang-minh tên hương-thanh-tịnh

Khiến vật hôi nhơ đều thơm sạch

Nước thơm rửa tháp, cây bồ-đề

Do đây được thành quang-minh ấy.

Lại phóng quang-minh tên vị-thanh-tịnh

Hay trừ tất cả độc trong vị

Hằng cúng Phật, Tăng cùng cha mẹ

Do đây được thành quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên xúc-thanh-tịnh

Hay khiến thô-nhám đều dịu mềm

Đao, mâu, kiếm, kích trên rơi xuống

Đều khiến biến làm tràng hoa đẹp,

Bởi xưa từng ở giữa đường sá

Thoa hương, rải hoa, trải y-phục

Rước đưa chư Phật đi trên đó

Vì thế nay được quang-minh này.

Lại phóng quang-minh tên pháp-thanh-tịnh

Hay khiến tất cả những chưn lông

Đều diễn diệu-pháp bất-tư-nghị

Ai nghe pháp này đều vui hiểu,

Nhơn duyên sanh ra, vốn vô-sanh

Pháp-thân của Phật, chẳng phải thân

Pháp-tánh, thường-trụ như hư-không

Do thuyết nghĩa trên được quang ấy.

Những môn quang-minh như đã thuật

Hằng-hà sa-số vô-hạn-lượng

Đều từ chưn lông Đại-Tiên phóng

Mỗi quang công-dụng đều sai-biệt.

Như một chưn lông phóng quang-minh

Vô-lượng vô-số như hằng-sa

Tất cả chưn lông đều như vậy

Đây là Đại-Tiên tam-muội-lực.

Như bổn-hạnh xưa, được quang-minh

Tùy ai, túc duyên, đồng tu-hành

Nay phóng quang-minh nên như vậy

Đây là Đại-Tiên trí tự-tại.

Thuở xưa đồng tự-tại nơi phước-nghiệp

Và người mến thích hay tùy-hỉ

Thấy kia thật hành cũng vui theo

Nay nơi quang này đều được thấy.

Nếu ai tự tu các phước-nghiệp

Cúng-dường chư Phật vô-lượng-số

Nơi công-đức Phật thường nguyện cầu

Được quang-minh này làm giác-ngộ.

Như kẻ sanh-manh chẳng thấy trời

Chẳng phải mặt trời không mọc lên

Những người mắt tỏ đều thấy rõ

Riêng theo phận mình làm công việc,

Quang-minh Bồ-Tát cũng như vậy

Người có trí-huệ đều thấy cả

Phàm-phu tà-tín, kẻ mê-si

Nơi quang-minh này không thấy được.

Ma-ni cung-điện và xe kiệu

Báu đẹp hương thơm dùng thoa sáng

Người có phước-đức tự nhiên đủ

Ngườ không phước-đức chẳng ở được. 

Bồ-Tát quang-minh cũng như vậy

Người có trí sâu đều chiếu đến

Tà-tín, hiểu-kém, kẻ phàm ngu

Chẳng thể thấy được quang-minh ấy.

Nếu ai nghe quang này sai biệt

Hay sanh lòng tin sâu, thanh-tịnh

Dứt hẳn tất cả các lưới nghi

Mau thành tràng công-đức vô-thượng.

Có thắng tam-muội hay xuất-hiện

Quyến-thuộc trang-nghiêm đều tự-tại

Tất cả mười-phương các quốc-độ

Phật-tử chúng-hội không sánh kịp.

Có diệu liên-hoa, quang trang-nghiêm

Lượng bằng tam-thiên đại-thiên giới

Thân ngài đoan-tọa khắp liên-hoa

Đây là tam-muội thần-thông-lực.

Lại có mười cõi vi-trần-số

Liên-hoa xinh đẹp bao vòng quanh

Chúng Phật-tử ngồi trên hoa đó

Trụ nơi tam-muội oai-thần-lực.

Đời trước thành-tựu nhơn-duyên lành

Tu-hành đầy đủ Phật công-đức

Những chúng-sanh này quanh Bồ-Tát

Cùng nhau chấp tay nhìn không chán.

Như mặt nguyệt giữa các tinh-tú

Bồ-Tát trong chúng cũng như thế

Công-hạnh Bồ-Tát pháp như vậy

Vào nơi tam-muội oai-thần-lực.

Như sự thị-hiện ở một phương

Các chúng phật-tử cùng vây quanh

Trong tất cả phương đều như vậy

Trụ nơi tam-muội oai-thần-lực.

Có thắng tam-muội tên phương-võng

Trụ đây Bồ-Tát rộng khai-thị

Trong tất cả phương khắp hiện thân

Hoặc hiện nhập-định hoặc xuất-định,

Hoặc ở phương Đông nhập chánh-định

Rồi ở phương Tây nhập chánh-định

Rồi ở phương Đông mà xuất-định,

Hoặc ở phương khác nhập chánh-định

Rồi ở phương khác mà xuất-định,

Nhập xuất như vậy khắp mười-phương

Đây gọi Bồ-Tát tam-muội-lực.

Cùng tận phương Đông các quốc-độ

Chư Phật Như-Lai vô-lượng-số

Đều hiện trước Phật thân-cận cả

Trụ nơi tam-muội tịch bất-động,

Nhưng nơi phương Tây các thế-giới

Chỗ của tất cả chư Phật ngự

Đều hiện từ nơi tam-muội xuất

Sắm sửa vô-lượng đồ cúng-dường.

Cùng tận phương Tây các quốc-độ

Chư Phật Như-Lai vô-lượng-số

Đều hiện trước Phật thân-cận cả

Trụ nơi tam-muội tịch bất-động,

Những nơi phương Đông các thế-giới

Chỗ của tất cả chư Phật ngự

Đều hiện từ nơi tam-muội xuất

Sắm sửa vô-lượng đồ cúng-dường.

Như vậy mười-phương các thế-giới

Bồ-Tát vào khắp không bỏ sót

Hoặc nhập tam-muội tịch bất-động

Hoặc hiện cung-kính cúng-dường Phật.

Ở trong nhãn-căn nhập chánh-định

Nơi trong sắc-trần từ định xuất,

Thị-hiện sắc-tánh bất-tư-nghị

Tất cả trời người chẳng biết được;

Ở trong sắc-trần nhập chánh-định

Nơi nhãn xuất-định, tâm chẳng loạn

Thuyết nhãn, vô-sanh và vô-khởi

Tánh : không, tịch-diệt và vô-tác.

Ở trong nhĩ-căn nhập chánh-định

Nơi trong thinh-trần từ định xuất

Phân biệt tất cả tiếng ngữ ngôn

Chư Thiên, thế-nhơn chẳng biết được.

Ở trong thinh-trần nhập chánh-định

Nơi nhĩ xuất định, tâm chẳng loạn

Thuyết nhĩ, vô-sanh và vô-khởi

Tánh không, tịch-diệt và vô-tác.

Ở trong tĩ-căn nhập chánh-định

Nơi trong hương-trần từ định xuất

Khắp được tất cả thượng-diệu hương

Chư Thiên, thế-nhơn chẳng biết được.

Ở trong hương-trầm nhập chánh-định

Nơi tỉ, vô-sanh và vô-khởi

Tánh : không, tịch-diệt và vô-tác.

Ở trong thiệt-căn nhập chánh-định

Nơi trong vị-trần từ định xuất

Khắp được tất cả những thượng-vị

Chư Thiên, thế-nhơn chẳng biết được.

Ở trong vị-trần nhập chánh-định

Trong thiệt xuất-định, tâm chẳng loạn

Nói thiệt, vô-sanh và vô-khởi

Tánh : không, tịch-diệt và vô-tác.

Ở trong thân-căn nhập chánh-định

Nơi trong xúc-trần từ định xuất

Khéo hay phân-biệt tất cả xúc

Chư Thiên, thế-nhơn chẳng biết được.

Ở trong xúc-trần nhập chánh-định

Trong thân xuất-định, tâm chẳng loạn

Thuyết thân, vô-sanh và vô-khởi

Tánh : không, tịch-diệt và vô-tác.

Ở trong ý-căn nhập chánh-định

Nơi trong pháp-trần từ định xuất

Phân biệt tất cả các pháp-tướng

Chư Thiên, thế-nhơn chẳng biết được.

Ở trong pháp-trần nhập chánh-định

Nơi ý xuất định, tâm chẳng loạn

Thuyết ý, vô-sanh và vô-khởi

Tánh : không, tịch-diệt và vô-tác.

Trong thân đồng-tử nhập chánh-định

Trong thân tráng-niên từ định xuất

Trong thân tráng-niên nhập chánh-định

Trong thân lão-niên từ định xuất,

Trong thân lão-niên nhập chánh-định

Trong thân thiện-nữ từ định xuất,

Trong thân thiện-nữ nhập chánh-định

Trong thân thiện-nam từ định xuất,

Trong thân thiện-nam nhập chánh-định

Thân tỳ-kheo-ni từ định xuất

Thân tỳ-kheo-ni nhập chánh-định

Trong thân tỳ-kheo từ định xuất,

Trong thân tỳ-kheo nhập chánh-định

Thân học vô-học từ định xuất,

Thân học vô-học nhập chánh-định

Thân Bích-Chi-Phật từ định xuất,

Thân Bích-Chi-Phật nhập chánh-định

Hiện thân Như-Lai từ định xuất,

Nơi thân Như-Lai nhập chánh-định

Trong thân chư Thiên từ định xuất,

Trong thân chư Thiên nhập chánh-định

Trong thân đại-long từ định xuất,

Trong thân đại-long nhập chánh-định

Trong thân Dạ-xoa từ định xuất,

Trong thân Dạ-xoa nhập chánh-định

Trong thân quỷ-thần từ định xuất,

Trong thân quỷ-thần nhập chánh-định

Trong một chưn lông từ định xuất,

Trong một chưn lông nhập chánh-định

Tất cả chưn lông từ định xuất,

Tất cả chưn lông nhập chánh-định

Trên đầu một lông từ định xuất,

Trên đầu một lông nhập chánh-định

Trong một vi-trần từ định xuất,

Trong một vi-trần nhập chánh-định

Tất cả vi-trần từ định xuất,

Trong tất cả trần nhập chánh-định

Trong đất kim-cang từ định xuất,

Trong đất kim-cang nhập chánh-định

Trên cây ma-ni từ định xuất,

Trên cây ma-ni nhập chánh-định

Trong quang-minh Phật từ định xuất,

Trong quang-minh Phật nhập chánh-định

Ở trong sông biển từ định xuất,

Ở trong sông biển nhập chánh-định

Ở trong lửa lớn từ định xuất,

Ở trong lửa lớn nhập chánh-định

Nơi gió xuất định tâm chẳng loạn,

Ở trong phong-đại nhập chánh-định

Ở trong địa-đại từ định xuất,

Ở trong địa-đại nhập chánh-định

Nơi Thiên-cung-điện từ định xuất,

Nơi Thiên-cung-điện nhập chánh-định

Hư-không xd tâm chẳng loạn,

Đây gọi bực vô-lượng công-đức

Tam-muội tự-tại khó nghĩ bàn.

Mười-phương tất cả chư Như-Lai

Trong vô-lượng kiếp nói chẳng hết,

Tất cả Như-Lai đều cùng nói

Chúng-sanh nghiệp báo khó nghĩ bàn.

Chư long biến-hóa, Phật tự-tại

Bồ-Tát thần-lực cũng khó nghĩ

Muốn dùng ví-dụ để hiển bày

Trọn không có dụ để dụ được;

Nhưng những người trí-huệ thông-đạt

Nhơn thí-dụ để hiểu nghĩa đó.

Hàng Thinh-Văn trụ bát giải-thoát

Những sự biến hiện đều tự-tại :

Có thể một thân hiện nhiều thân

Lại hiệp nhiều thân thành một thân;

Ở giữa không gian nhập hỏa-định

Đi, đứng, nằm, ngồi giữa hư-không

Trên thân phun nước dưới tuôn lửa

Trên thân tuôn lửa dưới tuôn nước

Như thế đều nơi trong một niệm

Các môn tự-tại vô-lượng-biên;

Thinh-Văn chẳng đủ đại từ-bi

Chẳng vì chúng-sanh cầu phật-đạo

Còn hiện được thần-thông vô-lượng

Huống là Phật Bồ-Tát đại-lực !

Như mặt nhựt, nguyệt trên hư-không

Bóng tượng cùng khắp cả mười-phương

Trong nước ao hồ, đầm, chậu, chén

Sông ngòi, biển lớn đều hiện cả.

Bồ-Tát sắc tượng cũng như vậy

Hiện khắp mười-phương bất-tư-nghị;

Đều do tam-muội sức tự-tại

Chỉ có Như-Lai là chứng biết.

Như trong nước trong, bóng vũ-khí

Các loại sai khác không xen tạp

Kiếm kích, cung tên, loại rất nhiều

Mão giáp xe cộ chẳng phải một,

Tùy kia bao nhiêu tướng sai khác

Nước trong hiện rõ tất cả bóng

Nhưng nước vốn tự không phân biệt

Bồ-Tát tam-muội cũng như vậy.

Trong biển có thần tên Thiện-Âm

Tiếng thần, thuận hết loài trong biển

Bao nhiêu ngôn ngữ đều hiện rõ

Khiến tất cả chúng đều vui đẹp.

Hải-thần có đủ tham, sân, si

Mà còn khéo hiểu tất cả tiếng

Huống là tổng-trì tự-tại-lực

Mà chẳng khiến được chúng vui mừng !

Có một phụ-nữ tên Biện-Tài

Cha mẹ cầu trời mà sanh nàng

Có ai lìa ác, thích chơn-thiệt

Vào trong thân nàng sanh diệu-biện.

Nàng ấy có tham dục, sân, si

Còn cho người theo có biện tài,

Huống là Bồ-Tát đủ trí-huệ

Mà chẳng cho chúng được lợi-ích !

Như nhà aỏ-thuật biết ảo-pháp

Hiện được nhiều loại cùng nhiều vật

Giây lát hiện làm ngày tháng năm

Thành ấp giàu có rất an vui,

Thuật-gia có đủ tham-sân-si

Còn biến hóa được vui thế-gian

Huống là thiền-định, sức giải-thoát

Mà chẳng khiến được chúng vui mừng !

Lúc trời cùng tu-la chiến đãu

Tu-la thua trận đồng chạy trốn

Vũ-khí, xe cộ và quân lữ

Đồng thời trốn mất không kiếm được,

Tu-la có đủ tham-sân-si

Còn hay biến-hóa bất-tư-nghị

Huống bực thần-thông vô-úy-lực

Biến hiện tự-tại đâu lường được !

Thích-Đề-Hoàn-Nhơn có tượng-vương

Lúc nó biết Thiên-Đế muốn đi

Tự hóa đủ ba mươi hai đầu

Mỗi đầu đều đủ sáu ngà trắng,

Trên mỗi ngà đều có bảy ao

Mỗi ao đầy nước, thơm, trong sạch

Trong mỗi ao nước thơm trong ấy

Có bảy hoa sen rất xinh đẹp,

Trên mỗi hoa sen xinh đẹp ấy

Đều có bảy ngọc-nữ cõi trời

giỏi nghề đờn ca trổi âm-nhạc

Cùng với Thiên-Đế đồng vui chơi,

Voi ấy hoặc lại bỏ bổn hình

Tự hóa thân nó như chư Thiên

Oai nghi đi đứng như trời thiệt

Nó có sức thần-biến như vậy.

Tượng-vương có đủ tham-sân-si

Còn hiện thần-thông được như vậy

Huống bực đầy đủ trí phương tiện

Mà nơi tam-muội chẳng tự-tại.

Như A-tu-la biến thân hình

Chưn đạp đáy biển kim-cang-tế

Nước biển tột sâu ngập nửa thân

Đầu cao ngang đỉnh núi Tu-Di;

Tu-la có đủ tham-sân-si

Còn hiện được thần-thông to lớn

Huống bực phục-ma Chiếu-Thế-Đăng

Mà không tự-tại oai-thần-lực !

Trời cùng Tu-la lúc đánh nhau

Thiên-Đế thần-lực bất-tư-nghị

Tùy theo số chúng để cùng đấu,

Hiện thân bằng số để cùng đấu,

Các A-tu-la tự nghĩ rằng :

Thích-Đề-Hoàn-Nhơn đến đánh ta

Tất sẽ bắt tinh-tấn trói tay chơn

Do đây chúng nó đều lo lắng,

Đế-Thích hiện thân có ngàn mắt

Tay cầm kim-cang tuôn lửa ngọn

Mặc giáp cầm gậy rất oai-nghiêm

Tu-la trông thấy đều sợ chạy.

Thiên-Đế chỉ do chút phước-đức

Còn dẹp phá được oán-địch lớn

Huống bực đại-bi cứu tất cả

Đủ công-đức lại chẳng tự-tại !

Trong trời Đao-Lợi có thiên-cổ

Từ nghiệp báo trời mà cảm ra

Lúc biết chư Thiên ham phóng-dật

Trên không tự-nhiên vang tiếng này :

'Tất cả ngũ-dục đều vô-thường

'Như bọt nước kia, tánh hư giả

'Các cõi như mơ, như ánh nắng

'Như trăng trong nước, như mây nổi,

'Phóng-dật là oán, là khổ não

'Là đường sanh-tử, chẳng mát-mẻ

'Nếu ai ham say việc phóng-dật

'Lọt vào miệng cá lớn sanh-tử;

'Những cội gốc khổ của thế-gian

'Tất cả thánh-nhơn đều nhàm sợ,

'Ngũ-dục hoại diệt các công-đức

'Các ngài phải thích pháp chơn-thật.

Tam-thập tam-thiên nghe tiếng trống

Cùng dắt nhau lên Thiện-Pháp-Đường,

Thiên-Đế vì họ giảng diệu-pháp

Đều khiến thuận đạo, trừ tham ái.

Tiếng trống vô-hình không thấy được

Còn hay lợi-ích chúng chư Thiên

Huống bực Đại-Từ hiện sắc-thân

Mà chẳng tế-độ loài hàm-thức !

Trời cùng Tu-la lúc đánh nhau

Chư Thiên phước-đức thù-thắng-lực

Thiên-cổ vang tiếng bảo chư Thiên :

Các ngài chẳng nên có kinh sợ !

Chư Thiên được nghe tiếng trống này

Đều hết lo sợ thêm thế-lực

Lúc đó Tu-la lòng sợ khiếp

Bao nhiêu binh tướng kéo chạy lui.

Cam-lộ diệu định, như thiên-cổ :

Hằng vang tiếng hàng ma, tịch-tịnh

Đại-bi xót thương cứu tất cả

Khiến khắp chúng-sanh dứt não-phiền.

Thiên-Đế ứng khắp các thiên-nữ

Chín mươi hai na-do-tha thân

Khiến chư thiên-nữ đều tự bảo

Thiên-Vương chỉ cùng ta riêng vui.

Như khắp ứng với chư thiên-nữ

Trong Thiện-Pháp-Đường cũng như vậy

Hay trong một niệm hiện thần-thông

Đều đến trước mặt mà thuyết pháp.

Thiên-Đế có đủ tham, sân, si

Hay khiến quyến-thuộc đều hoan-hỷ

Huống bực phương-tiện đại-thần-thông

Mà chẳng khiến được chúng vui-đẹp !

Tha-Hóa-Tự-Tại đại Thiên-Vương

Ở trong cõi dục được tự-tại

Dùng hoặc-nghiệp khổ, làm rọ lưới

Cột trói tất cả hạng phàm-phu.

Thiên-Vương kia có tham, sân, si

Với chúng-sanh còn được tự-tại

Huống bực đủ cả mười trí-lực

Mà chẳng khiến được chúng đồng hành !

Đại-thiên thế-giới Đại-Phạm-Vương

Tất cả chỗ ở của Phạm-thiên

Đều hay hiện thân ngồi ở trước

Diễn thông tiếng phạm-âm vi-diệu.

Đại-Phạm-Vương kia ở thế-gian

Thiền-định, thần-thông còn như ý

Huống đấng xuất thế-gian vô-thượng

Mà thiền giải-thoát chẳng tự-tại !

Ma-Hê-Thủ-La trí tự-tại

Đại-hải long-vương lúc làm mưa

Có thể phân-biệt đếm từng giọt

Ở trong một niệm biết rõ-ràng.

Bực vô-lượng kiếp siêng tu học

Được trí-giác bồ-đề vô-thượng

Há lại chẳng được trong một niệm

Biết khắp tất cả tâm chúng-sanh !

Chúng-sanh nghiệp-báo bất-tư-nghị

Dùng sức đại-phong, khởi thế-gian

Biển rộng, núi to, thiên cung-điện

Các báu, quang-minh, muôn vật loại,

Cũng hay nổi mây cùng mưa lớn

Cũng hay làm tan những vân-khí

Cũng hay thành-thục loài ngũ-cốc

Cũng hay an-lạc các chúng-sanh;

Đại-phong chẳng học ba-la-mật

Cũng chẳng học Phật các công-đức

Còn làm thành việc bất-tư-nghị

Huống bực đầy đủ những hạnh-nguyện

Nam-tử nữ-nhơn các thứ tiếng

Âm-thinh của tất cả chim muông

Tiếng biển gào, sông chảy, sấm nổ

Đều hay vừa đẹp ý chúng-sanh.

Huống bực biết tiếng, tánh như vang

Đến được biện-tài diệu vô-ngại

Ứng khắp chúng-sanh mà thuyết pháp

Mà chẳng khiến được chúng-sanh mứng !

Biển có pháp hi-kỳ đặc biệt

Bình-đẳng ấn tượng tất cả cảnh

Bửu-vật, thế-gian, và muôn dòng

Dung nạp tất cả không chống đối.

Vô-tận thiền-định, bực giải-thoát

Là bình-đẳng ấn cũng như vậy

Phước-đức, trí-huệ, các diệu-hạnh

Khắp tu tất cả không nhàm đủ.

Đại-hải Long-vương lúc du-hí

Nơi nơi chốn chốn được tự-tại

Nổi mây trùm khắp cả bốn châu

Mây đó đủ những màu trang-nghiêm,

Đệ-lục Tha-Hóa-Tự-Tại thiên

Nơi đó màu mây như chơn-kim,

Mây trời Hóa-Lạc màu xích-châu,

Mây trời Đâu-Suất màu sương tuyết,

Mây trời Dạ-Ma màu lưu-ly,

Mây trời Đao-Lợi màu mã-não,

Trời Tứ-Vương-Thiên màu pha-lê,

Trên mặt Đại-Hải màu kim-cang,

Cõi Khẩn-Na-La màu diệu-hương,

Chỗ ở chư Long màu liên-hoa,

Chỗ ở Dạ-Xoa màu bạch-nga,

Trong A-Tu-La màu sơn-thạch,

Châu Uất-Đơn-Việt màu vàng lửa,

Trong Diêm-Phù-Đề màu thanh-bửu,

Hai châu kia màu tạp trang-nghiêm,

Tùy chúng sở-thích mà ứng đó.

Và lại Tha-Hóa-Tự-Tại thiên

Trong mây chớp sáng như nhựt-quang,

Trên trời Hóa-Lạc như nguyệt-quang,

Trên Đâu-Suất thiên vàng diêm-phù,

Trên Dạ-Ma thiên màu kha-tuyết,

Trời Đao-Lợi sáng màu lửa vàng,

Trên Tứ-Vương-thiên màu các báu,

Trong Đại-Hải kia màu xích-châu,

Chỗ Khẩn-na-la màu lưu-ly,

Chỗ Long-Vương ở màu bửu-tạng,

Chỗ Dạ-xoa ở màu pha-lê,

Trong A-tu-la màu mã-não,

Châu Uất-Đơn-Việt màu hỏa-châu,

Trong Diêm-Phù-Đề màu đế thanh,

Nơi hai châu kia tạp trang-nghiêm

Như màu của mây chớp cũng vậy.

Tha-Hóa sấm nổ như phạm-âm,

Hóa-Lạc Thiên như tiếng đại-cổ,

Đâu-Suất Thiên như tiếng xướng chánh-pháp,

Dạ-Ma Thiên như tiếng thiên-nữ,

Nơi trên trời tam-thập-tam kia

Như âm-thinh của Khẩn-na-la,

Nơi cõi Tứ-Vương thiên hộ thế

Như tiếng của thần Càn-thác-bà,

Trong biển như tiếng hai núi chạm,

Trong Khẩn-na-la tiếng tiêu địch,

Trong thành Long-Vương tiếng tần-già,

Chỗ Dạ-xoa ở tiếng Long-nữ,

Nơi A-Tu-La tiếng trống trời,

Ở trong nhơn-loại tiếng hải-triều.

Tha-Hóa-Tự-Tại mưa diệu-hương

Các thứ tạp hoa dùng trang-nghiêm

Hóa-Lạc-thiên mưa hoa đa-la

Mạn-đà-la hoa và rưới hương,

Trên Đâu-Suất thiên mưa ma-ni,

Đầy đủ các thứ bửu trang-nghiêm,

Bửu-châu trong tóc như nguyệt-quang

Y-phục thượng-diệu màu chơn-kim,

Trời Dạ-Ma mưa tràng phan lọng

Tràng-hoa, hương thoa đồ nghiêm-sức

Y thượng-diệu màu xích chơn-châu

Và cùng các thứ kỹ nhạc tốt,

Đạo-Lợi thiên mưa châu như-ý

Hương kiên-hắc trầm-thủy, chiên-đàn

Uất-kim, kê-la, đa-ma thảy

Hoa đẹp nước thơm xen nhau rưới,

Trong thành Trí-Vương mưa thức ngon

Đủ sắc, hương, vị thêm sức khỏe

Cũng mưa vô-lượng các diệu-bửu

Tất cả đều do Long-vương làm.

Và lại nơi trong đại-hải kia

Mưa tuôn chẳng dứt như trục xe

Lại mưa vô-tận tạng đại-bửu

Cũng mưa các thứ đồ trang-nghiêm,

Xứ Khẩn-na-la mưa anh-lạc

Y-phục màu liên-hoa và bửu

Hương mạt-lợi và bà-sư-ca

Các thứ âm-nhạc đều đầy-đủ,

Trong thành chư Long mưa xích-châu,

Thành Dạ-xoa mưa ma-ni quang,

Trong A-Tu-La mưa dao gậy

Dẹp trừ tất cả những oán địch,

Châu Uất-Đơn-Việt mưa anh-lạc

Cũng mưa vô-lượng hoa thượng-diệu,

Phất-Bà, Cù-Gia hai châu kia

Đều mưa các món đồ trang-nghiêm,

Diêm-Phù-Đề mưa nước trong sạch

Thấm nhuần mọi nơi thường phải thời

Nuôi lớn cây hoa quả và thuốc

Thành thục tất cả những lúa mạ.

Như vậy vô-lượng diệu trang-nghiêm

Các thứ mây, chớp và sấm, mưa,

Long-Vương tự-tại đều làm được

Mà thân chẳng động, chẳng phân-biệt.

Long-Vương ở trong biển thế-gian

Còn hay hiện được sức nan-tư

Huống bực vào biển pháp công-đức

Mà chẳng hiện được đại thần-biến !

Môn giải-thoát của chư Bồ-Tát

Tất cả ví-dụ không lệ được

Nay tôi tạm dùng các ví-dụ

Lược nói Bồ-Tát tự-tại-lực.

Trí-huệ đệ-nhứt, huệ quảng-đại,

Trí-huệ chơn-thiệt, huệ vô-biên,

Thắng-huệ và dùng huệ thù-thắng,

Pháp môn như vậy nay đã nói.

Pháp này hi-hữu rất kỳ-đặc

Nếu người nghe xong lãnh thọ được

Hay tin, hay thọ, hay khen nói

Việc làm như vậy rất là khó.

Tất cả phàm-phu ở thế-gian

Người tin pháp này rất là khó

Nếu ai siêng tự-tại phước thanh-tịnh

Do nhơn lành xưa mới tin được.

Quần-sanh trong tất cả thế-giới

Ít ai muốn cầu Thanh-Văn thừa

Người cầu Độc-Giác lại càng ít

Người hướng Đại-Thừa rất khó gặp.

Người hướng Đại-Thừa còn là dễ

Tin được pháp này lại khó hơn

Huống lại trì tụng vì người nói

Đúng pháp tu-hành hiểu chơn thật.

Hoặc người đem Đại-thiên thế-giới

Đầu đội một kiếp thân chẳng động

Việc người này làm chưa là khó

Người tin pháp này mới là khó.

Hoặc người tay bưng mười quốc-độ

Đứng giữa không-gian trọn mười kiếp

Việc người này làm chưa là khó

Tin được pháp này mới là khó.

Nơi mười cõi vi-trần số chúng

Cho vật sở-thích trọn một kiếp

Phước-đức người này chưa là thắng

Người tin pháp này mới tối-thắng.

Nơi mười cõi vi-trần số Phật

Đều kính cúng thờ trọn một kiếp

Nếu tụng trì được phẩm kinh này

Phước này tối-thắng hơn người trước.

Lúc Hiền-Thủ Bồ-Tát nói kệ này rồi, thập phương thế-giới chấn-động sáu cách, cung ma ẩn khuất, ác đạo thôi dứt. Thập phương chư Phật đều hiện ra trước đồng đưa tay hữu xoa đảnh ngài và đồng tiếng khen : 'Lành thay ! Ông khéo nói pháp này. Chúng tinh-tấn tất cả đều tùy-hỷ'.